Zwrot opłat drogowych (Maut) w Niemczech po wyroku TSUE z 28.10.2020 r. – czy można dochodzić zwrotu opłat, za jaki okres i jak to zrobić?

Share on linkedin
Share on facebook
Share on twitter
traffic signal with an icon

W dniu 28 października 2020 roku Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł w sprawie polskiego przewoźnika przeciwko Republice Federalnej Niemiec, że niemieckie zasady naliczania opłat drogowych (Maut) naruszają postanowienia Dyrektywy 1999/62/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 17 czerwca 1999 r. w sprawie pobierania opłat za użytkowanie niektórych typów infrastruktury przez pojazdy ciężarowe. Zdaniem TSUE, do opłat drogowych nie powinny być wliczane wydatki związane z utrzymaniem policji drogowej (BAG). W związku z tym, Republika Federalna Niemiec powinna zwrócić przewoźnikom (z całej UE) część pobranych opłat, ustalonych przez TSUE na 3,8% lub 6% uiszczonych opłat.

Wyrok TSUE wzbudził wiele pytań i wątpliwości, na które postaramy się odpowiedzieć.

1. Czy wyrok TSUE oznacza możliwość otrzymania zwrotu opłat (Maut)?

Wyrok TSUE został wydany w odpowiedzi na pytanie prejudycjalne skierowane do TSUE przez Oberverwaltungsgericht für das Land Nordrhein-Westfalen (Wyższy Sąd Administracyjny dla kraju związkowego Nadrenia Północna–Westfalia) w Münster, który rozpatruje obecnie odwołanie od orzeczenia Verwaltungsgericht Köln (Sądu Administracyjnego w Kolonii), oddalającego roszczenie polskiej firmy transportowej o zwrot nienależnie pobranych opłat drogowych przez Republikę Federalną Niemiec, w okresie od 1 stycznia 2010 r. do 18 lipca 2011 r., na łączną kwotę 12.420,53 EUR.

To oznacza, że po wydaniu wyroku przez TSUE, Wyższy Sąd Administracyjny w Münster dopiero wyda swoje orzeczenie w tej sprawie, z uwzględnieniem wykładni TSUE, w którym stwierdzi, czy polskiej firmie transportowej przysługuje zwrot opłat. Jest to tak zwane postępowanie modelowe, o które mogą być oparte kolejne sprawy. Od orzeczenia Wyższego Sądu Administracyjnego w Münster będzie jeszcze przysługiwała skarga kasacyjna do Bundesverwaltungsgericht (Federalnego Sądu Administracyjnego). Postępowanie może nie zakończyć się tak szybko, biorąc pod uwagę, że sprawa rozpoczęła się w grudniu 2013 roku, a obecnie borykamy się ze światowym kryzysem gospodarczym wywołanym pandemią COVID-19.

Niezależnie jednak od tej sprawy, TSUE stwierdził w wyroku z 28 października 2020 roku, że każda jednostka może powoływać się bezpośrednio przed sądami krajowymi na obowiązek uwzględnienia wyłącznie kosztów infrastruktury, o których mowa w art. 7 ust. 9 dyrektywy 1999/62, zmienionej dyrektywą 2006/38, nałożony tym przepisem oraz art. 7a ust. 1 i 2 tej dyrektywy, przeciwko państwu członkowskiemu, jeżeli dane państwo uchybiło temu obowiązkowi lub dokonało jego nieprawidłowej transpozycji. Zgodnie z wykładnią TSUE, faktycznie każda firma transportowa może teraz wystąpić o zwrot nienależnie pobranych opłat. Póki co nie wiadomo jednak, jak zakończy się wyżej opisana sprawa modelowa, jakie stanowisko przyjmą niemieckie sądy administracyjne wobec wszystkich nowych spraw związanych ze zwrotem Maut i czy Republika Federalna Niemiec nie znajdzie jakiegoś rozwiązania, które pozwoli jej uchylić się od konieczności zwrotu nienależnych opłat. Dla przypomnienia warto wskazać, że dokładnie tak się stało w poprzednich dwóch postępowaniach modelowych w sprawie zwrotu nadpłaconego Maut, które toczyły się przed 2013. Nigdy nie doszło do ich ostatecznego rozstrzygnięcia przez sąd. 

2. Za jaki okres możliwe byłoby dochodzenie zwrotu opłat?

Zgodnie z treścią § 4 ust. 2 niemieckiej ustawy o pobieraniu opłat drogowych za korzystanie z autostrad federalnych z dnia 12 lipca 2011 roku (Bundesfernstraßenmautgesetz – BFStrMG) w związku

z § 21 niemieckiej ustawy o opłatach i wydatkach federalnych (Bundesgebührengesetz – BGebG), prawo do zwrotu opłat wygasa po przedawnieniu, jeżeli nie zostanie zgłoszone do końca trzeciego roku kalendarzowego od powstania roszczenia; jednak przedawnienie nie rozpoczyna się, zanim opłata, którą ustali urząd, nie stanie się bezsporna. Na chwilę obecną trudno jest stwierdzić, czy oby na pewno te przepisy mają zastosowanie do przedawnienia roszczeń zagranicznych przewoźników o zwrot nadpłaconego Maut w związku z wyrokiem TSUE i od kiedy powinien być liczony okres przedawnienia. Należy pamiętać o tym, że opłata Maut, wprowadzona w 2005 roku, od początku narusza przepisy dyrektywy, której wykładnię przedstawił TSUE w swoim wyroku. W tej sprawie można rozważać, czy nie doszło do deliktu ustawodawczego ze strony Republiki Federalnej Niemiec przy implementacji omawianej dyrektywy do niemieckiego porządku krajowego. W takim wypadku, należałoby analizować kwestię przedawnienia roszczeń o zwrot nadpłaconego Maut z innej perspektywy i w oparciu o inne przepisy. Co istotne, TSUE nie zgodził się na ograniczenie w czasie skutków wyroku TSUE, czyli żeby miał zastosowanie do opłat uiszczonych od daty wydania tego wyroku.

Biorąc powyższe pod uwagę należy stwierdzić, że na chwilę obecną bezpiecznie jest przyjąć trzyletni okres przedawnienia roszczeń o zwrot nadpłaconego Maut, wynikający z niemieckich przepisów krajowych.

Nie jest też wykluczone, że podmioty, które wcześniej ubiegały się o zwrot Maut i otrzymały decyzje/orzeczenia negatywne, będą mogły wnioskować o wzruszenie tych decyzji/orzeczeń w związku z wyrokiem TSUE z 28 października 2020 roku i doprowadzić do ich zmiany. W naszej ocenie należy to rozważyć.

3. Jak wygląda procedura ubiegania się o zwrot opłat?

Dotychczasowo, jeżeli przewoźnik nadpłacił Maut z jakiegoś powodu (przesłanki są ściśle określone w ww. ustawie), może ubiegać się o zwrot opłaty składając wniosek na urzędowym formularzu do BAG. BAG podejmuje decyzję, od której następnie przysługuje odwołanie do sądu administracyjnego. Jednak ten standardowy model postępowania nie ma zastosowania do sytuacji zaistniałej po wydaniu wyroku przez TSUE. Ani nie ma ku temu podstawy prawnej w niemieckiej ustawie (są inne przesłanki), ani urzędowy formularz nie jest dostosowany do ubiegania się o zwrot Maut w związku z wyrokiem TSUE. Wobec tego powstała u nas największa obawa o to, jak zachowa się BAG po otrzymaniu wniosków od przewoźników w sprawie zwrotu części Maut, złożonych w oparciu o wyrok TSUE. Istnieje wysokie ryzyko, że BAG rozpatrzy wnioski negatywnie, gdyż w przepisach niemieckich nie ma obecnie podstawy do zwrotu Maut, którą wykreował wyrok TSUE. Wówczas przewoźnicy musieliby składać odwołania do sądów administracyjnych i ponosić ich koszty, ryzykując dalej przegranie sprawy, jeżeli do czasu wydania orzeczeń przez te sądy, nie zostanie prawomocnie zakończona sprawa przed Wyższym Sądem Administracyjnym w Munster, która była przedmiotem wyroku TSUE z 28 października 2020 roku. W takim wypadku przewoźnicy byliby narażeni na utratę opłat w postępowaniu przed sądem administracyjnym (które będą wysokie) i poniesienie innych kosztów wobec przegrania sprawy z Republiką Federalną Niemiec.

Z uwagi na powyższe obawy, musieliśmy przeanalizować, czy rekomendować Państwu już w tej chwili składanie wniosków o zwrot Maut w celu przerwania biegu przedawnienia tych roszczeń. Udało nam się rozwiać te obawy.

4. Informacja od BAG

W dniu 5 listopada 2020 roku kancelaria TSL Lawyers przeprowadziła konsultację telefoniczną z przedstawicielem jednostki BAG, odpowiedzialną za opłaty drogowe Maut. Dowiedzieliśmy się, że dzisiaj odbyły się konsultacje wewnętrzne w ramach BAG, które miały na celu ustalenie sposobu postępowania i komunikacji ze strony BAG, w związku z wydanym wyrokiem przez TSUE. Na chwilę obecną BAG nie ma jeszcze wypracowanej dokładnej ścieżki postępowania. Uzyskaliśmy jednak odpowiedź na nasze najtrudniejsze pytanie. Czy ocenie BAG istnieje możliwość zawieszenia biegu przedawnienia roszczeń przewoźników, bez narażania ich na negatywne skutki aktualnego braku rozstrzygnięcia sprawy przez sąd w Munster?

Z informacji, którą uzyskaliśmy wynika, że BAG będzie akceptować pisma w sprawie zwrotu Maut w celu przerwania biegu przedawnienia. Taka możliwość jest także przewidziana w niemieckim prawodawstwie. Pismo to nie musi spełniać wymagań wniosku o zwrot Maut, stosowanego obecnie do innych przypadków. BAG zajmie swoje ostateczne stanowisko w sprawie zwrotu opłat, gdy zakończy się sprawa rozpatrywana obecnie przez Wyższy Sąd Administracyjny w Munster. Mamy nadzieję, że niebawem BAG potwierdzi w oficjalnym komunikacie przekazane nam informacje.

5. NASZA REKOMENDACJA

Wobec powyższego, rekomendujemy i oferujemy naszym Klientom złożenie pism do BAG jak najszybciej, w celu zabezpieczenia ich interesów na przyszłość. W naszej ocenie jest to rozwiązanie odpowiednie do aktualnego stanu prawnego i najmniej obciążające finansowo przewoźników, w tej niepewnej sprawie. Osoby zainteresowane współpracą zapraszamy do kontaktu:

e-mail: maut@tsllawyers.eu

tel: +48 502 637 219, +48 518 643 179

guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments

Dowiedz się jeszcze więcej

Korzystamy z plików Cookies, aby lepiej dostosować naszą stronę internetową, w tym, aby wyświetlić Ci jak najlepiej dopasowane informacje. Akceptacja lub brak zgody na wykorzystywanie plików Cookies odbywa się za pomocą ustawień przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w Polityce Prywatności.

kontakt

Napisz do nas i zostaw nam swój adres email albo numer telefonu. Nasi prawnicy skontaktują się z Tobą.

Zgodnie z art. 13 ust. 1−2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.Urz. UE L 119, s. 1) – dalej RODO – informujemy, że Administratorem Państwa danych osobowych podanych w formularzu kontaktowym jest kancelaria prawna TSL Lawyers Strachowicz i Wspólnicy spółka komandytowa z siedzibą w Wysokiej, posiadająca adres: ul. Gwiaździsta 62/12/2, 53-413 Wrocław, zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonym przez Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu VI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem 0000795095, NIP: 8961588091, dalej jako „Administrator”. W sprawach związanych z ochroną i przetwarzaniem danych osobowych zapraszamy do kontaktu pod adresem e-mail: kancelaria@tsllawyers.eu.

Podane przez Państwa dane wykorzystane zostaną w celu obsługi zapytania przesłanego przez formularz, w tym udzielenia odpowiedzi drogą elektroniczną. Podstawą prawną przetwarzania przez nas danych osobowych jest art. 6 ust. 1 lit. f) RODO tzw. prawnie uzasadniony interes administratora, ponieważ bez wykorzystania danych osobowych (imię, nazwisko, e-mail, numer telefonu) nie moglibyśmy nawiązać kontaktu i udzielić odpowiedzi na zapytanie, które świadomie zostało do nas skierowane. 

W przypadkach przewidzianych przepisami prawa przysługuje Państwu prawo do:

– wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych,
– dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii,
– sprostowania (poprawiania) swoich danych,
– usunięcia danych lub ograniczenia ich przetwarzania danych,
– wniesienia skargi do organu nadzorczego na niezgodne z prawem przetwarzanie danych osobowych.

Państwa dane osobowe będą przetwarzane przez jeden roku liczony od daty zakończenia wymiany korespondencji w przedmiocie zapytania. Podanie danych osobowych ma charakter dobrowolny.

Holandia

  • ustanowienie przedstawiciela w Holandii
  • zgłoszenie oddelegowania pracownika do Holandii

Ukraina

  • zakładanie spółek 
  • obsługa prawna firm 
  • pomoc w uzyskaniu wymaganych licencji i zezwoleń
  • prowadzenie postępowań sądowych i administracyjnych
  • windykacja należności w Rosji
  • bieżące doradztwo prawne

Białoruś

  • zakładanie spółek 
  • obsługa prawna firm 
  • pomoc w uzyskaniu wymaganych licencji i zezwoleń
  • prowadzenie postępowań sądowych i administracyjnych
  • windykacja należności 
  • bieżące doradztwo prawne

Niemcy

  • zakładanie spółek 
  • obsługa prawna firm 
  • pomoc w uzyskaniu wymaganych licencji i zezwoleń
  • prowadzenie postępowań sądowych i administracyjnych
  • windykacja należności 
  • bieżące doradztwo prawne
  • zgłoszenie oddelegowania pracownika do Niemiec
  • reprezentacja przy kontrolach drogowych
  • pomoc w związku z wypadkami i szkodami w przewozie

Francja

  • ustanowienie przedstawiciela we Francji
  • zgłoszenie oddelegowania pracownika do Francji 
  • rejestracja działalności gospodarczej/zakładanie spółek
  • windykacja należności
  • zamówienie certyfikatu Crit’Air – naklejka ekologiczna we Francji
  • reprezentacja przy kontrolach
  • pomoc w związku z wypadkami i szkodami w przewozie

Włochy

  • ustanowienie przedstawiciela we Włoszech
  • zgłoszenie oddelegowania pracownika do Włoch
  • przygotowywanie wniosków o wydanie zezwolenia na przewóz odpadów (licencja ALBO)
  • reprezentacja przy kontrolach drogowych
  • pomoc w związku z wypadkami i szkodami w przewozie

Portugalia

  • ustanowienie przedstawiciela w Portugalii
  • zgłoszenie oddelegowania pracownika do Portugalii
  • obsługa prawna firm 
  • pomoc w uzyskaniu wymaganych licencji i zezwoleń
  • prowadzenie postępowań sądowych i administracyjnych
  • windykacja należności
  • reprezentacja przy kontrolach
  • pomoc w związku z wypadkami i szkodami

Wielka Brytania

  • odwołania od kar finansowych nałożonych przez Border Force
  • przygotowanie dokumentacji potwierdzającej środki bezpieczeństwa stosowane przy transporcie do Wielkiej Brytanii
  • akredytacja Border Force
  • odwołania od mandatów za wjazd do stefy LEZ/ULEZ
  • rejestracja pojazdów przed wjazdem do strefy LEZ/ULEZ
  • rejestracja kont automatycznej płatności w strefie Congestion Charge

Rosja

  • zakładanie spółek 
  • obsługa prawna firm 
  • pomoc w uzyskaniu wymaganych licencji i zezwoleń
  • prowadzenie postępowań sądowych i administracyjnych
  • windykacja należności 
  • bieżące doradztwo prawne
В соответствии со ст. 13 секция 1-2 Регламента (ЕС) 2016/679 Европейского парламента и Совета от 27 апреля 2016 года о защите физических лиц в отношении обработки персональных данных и о свободном перемещении таких данных и отмене Директивы 95/46 / EC (Общее положение о защите данных) (Законодательный вестник EU L 119, стр. 1) – далее GDPR – мы хотели бы сообщить вам, что администратором ваших персональных данных, указанных в контактной форме, является адвокатское бюро TSL Lawyers Strachowicz i Wspólnicy spółka komandytowa, расположенное в г. Высока, по адресу: ul. , Гвяждиста 62/12/2, 53-413 Вроцлав, зарегистрированный в Реестре предпринимателей Национального судебного реестра, который ведется Окружным судом Вроцлава-Фабричны во Вроцлаве, VI Коммерческий отдел Национального судебного реестра под номером 0000795095, NIP: 8961588091, в дальнейшем именуемым «Администратор». По вопросам, связанным с защитой и обработкой персональных данных, обращайтесь к нам по электронной почте: kancelaria@tsllawyers.eu. Предоставленные вами данные будут использованы для обработки запроса, отправленного формой, в том числе для ответа в электронном виде. Правовой основой обработки нами персональных данных является ст. 6 пункт 1 лит. f) GDPR, законный интерес администратора, потому что без использования персональных данных (имя, фамилия, электронная почта, номер телефона) мы не смогли бы связаться и ответить на вопрос, который был намеренно адресован нам. В случаях, предусмотренных законом, вы имеете право: возразить против обработки данных, получить доступ к вашим данным и получить их копию, изменить(исправить) ваши данные, удаление данных или ограничение их обработки данных, подача жалобы в надзорный орган о незаконной обработке персональных данных. Ваши личные данные будут обрабатываться в течение одного года с даты завершения обмена корреспонденцией по данному вопросу. Предоставление персональных данных является добровольным.

Zgodnie z art. 13 ust. 1−2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) (Dz.Urz. UE L 119, s. 1) – dalej RODO – informujemy, że Administratorem Państwa danych osobowych podanych w formularzu kontaktowym jest kancelaria prawna TSL Lawyers Strachowicz i Wspólnicy spółka komandytowa z siedzibą w Wysokiej, posiadająca adres: ul. Gwiaździsta 62/12/2, 53-413 Wrocław, zarejestrowana w rejestrze przedsiębiorców Krajowego Rejestru Sądowego prowadzonym przez Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Fabrycznej we Wrocławiu VI Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod numerem 0000795095, NIP: 8961588091, dalej jako „Administrator”. W sprawach związanych z ochroną i przetwarzaniem danych osobowych zapraszamy do kontaktu pod adresem e-mail: kancelaria@tsllawyers.eu.

Podane przez Państwa dane wykorzystane zostaną w celu obsługi zapytania przesłanego przez formularz, w tym udzielenia odpowiedzi drogą elektroniczną. Podstawą prawną przetwarzania przez nas danych osobowych jest art. 6 ust. 1 lit. f) RODO tzw. prawnie uzasadniony interes administratora, ponieważ bez wykorzystania danych osobowych (imię, nazwisko, e-mail, numer telefonu) nie moglibyśmy nawiązać kontaktu i udzielić odpowiedzi na zapytanie, które świadomie zostało do nas skierowane. 

W przypadkach przewidzianych przepisami prawa przysługuje Państwu prawo do:

– wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych,
– dostępu do swoich danych oraz otrzymania ich kopii,
– sprostowania (poprawiania) swoich danych,
– usunięcia danych lub ograniczenia ich przetwarzania danych,
– wniesienia skargi do organu nadzorczego na niezgodne z prawem przetwarzanie danych osobowych.

Państwa dane osobowe będą przetwarzane przez jeden roku liczony od daty zakończenia wymiany korespondencji w przedmiocie zapytania. Podanie danych osobowych ma charakter dobrowolny.

Великобритания

  • апелляции против штрафов, наложенных пограничной службой Border Force
  • подготовка документации, подтверждающей меры безопасности, используемые при транспортировке в Великобританию
  • аккредитация Border Force
  • обжалование штрафов за въезд в LEZ / ULEZ
  • регистрация транспортных средства\ перед въездом в зону LEZ / ULEZ
  • регистрация автоматических платежных аккаунтов в зоне Congestion Charge

Франция

  • назначение представителя во Франции
  • уведомление о делегировании работника во Францию
  • регистрация фирм / создание компаний
  • взыскание долгов
  • заказ сертификата Crit’Air – экологическая наклейка во Франции
  • представительство в связи с контролями на дорогах
  • помощь в связи с авариями и ущербaми при перевозках

Германия

  • создание компаний 
  • юридические услуги 
  • помощь в получении необходимых лицензий и разрешений
  • ведение судебных и административных производств 
  • взыскание долгов 
  • постоянная юридическая консультация
  • уведомление о делегировании работника в Германию
  • представительство в связи с контролями на дорогах
  • помощь в связи с авариями и ущербaми при перевозках

Россия

  • создание компаний 
  • юридические услуги 
  • помощь в получении необходимых лицензий и разрешений 
  • ведение судебных и административных производств 
  • взыскание долгов 
  • постоянная юридическая консультация

Украина

  • создание компаний 
  • юридические услуги 
  • помощь в получении необходимых лицензий и разрешений 
  • ведение судебных и административных производств 
  • взыскание долгов 
  • постоянная юридическая консультация

Беларусь

  • создание компаний 
  • юридические услуги 
  • помощь в получении необходимых лицензий и разрешений 
  • ведение судебных и административных производств 
  • взыскание долгов 
  • постоянная юридическая консультация

Италия

  • назначение представителя в Италии
  • уведомление о делегировании работника в Италию
  • подготовка заявлений на получение лицензии на перевозки отходов (лицензия ALBO)
  • представительство в связи с контролями на дорогах
  • помощь в связи с авариями и ущербaми при перевозках

Нидерланды

  • назначение представителя в Нидерландах
  • уведомление о делегировании работника в Нидерланды

Португалия

  • назначение представителя в Португалии
  • уведомление о делегировании работника в Португалию
  • юридические услуги 
  • помощь в получении необходимых лицензий и разрешений 
  • ведение судебных и административных производств 
  • взыскание долгов 
  • представительство в связи с контролями на дорогах
  • помощь в связи с авариями и ущербaми при перевозках

Great Britain . .🇬🇧

  • registering vehicles before entering the LEZ/ULEZ zone
  • appeals against tickets for entering the LEZ/ULEZ zone
  • registering the automatic payment accounts in the Congestion Charge zone
  • Border Force accreditation
  • appeals against financial penalties imposed by the Border Force
  • drafting the documentation confirming the implementation of safety measures applicable for transport to the United Kingdom

France . .🇫🇷

  • establishing a representative in France
  • registration of employees seconded to France in the SIPSI system
  • ordering the Crit’Air certificate – anti-pollution car sticker in France
  • debt collection
  • representation during inspections

Germany . .🇩🇪

  • establishing companies in Germany
  • providing legal assistance to transport companies in Germany
  • assisting in obtaining the mandatory licences and permits
  • carrying out court and administrative proceedings
  • debt collection in Germany
  • registration of employee seconded to Germany
  • ongoing legal advisory services
  • assistance in roadside inspections

kontakt

Napisz do nas i zostaw nam swój adres email albo numer telefonu. Nasi prawnicy skontaktują się z Tobą.